Những ngày tháng Tư lịch sử, có dịp tìm “về nguồn” hay đến thưởng lãm các thắng cảnh du lịch ở Ninh Thuận, điều làm mọi người có ấn tượng đầu tiên là nắng. Do đó, để đưa nước về làm “xanh hóa” các vùng quê trong tỉnh, hệ thống thủy lợi đóng vai trò vô cùng quan trọng, đặc biệt là đối với phát triển sản xuất nông nghiệp và kinh tế nông thôn, kể cả sinh hoạt của người dân.

Nhớ lại ngày ấy...

Nhắc đến các công trình thủy lợi, nhiều cán bộ lão thành của ngành Nông nghiệp tỉnh vẫn còn nhớ bối cảnh những ngày đầu tái lập tỉnh. Theo ông Phạm Văn Hường, cán bộ lâu năm trong ngành thủy lợi đã nghỉ hưu, vào năm 1992, cả tỉnh ta chỉ có vỏn vẹn hồ chứa nước CK7 (xây dựng khoảng năm 1986) đang xuống cấp; hồ Suối Lớn (xây dựng năm 1990) ở huyện Ninh Phước, dung tích 1,1 triệu m3, tưới cho diện tích 200 ha và hồ Thành Sơn (xây dựng năm 1991) tại huyện Ninh Hải, dung tích chứa 1,1 triệu m3 nước, phục vụ tưới diện tích 250 ha. Nhờ trung ương quan tâm, năm 1996 tỉnh ta đầu tư sửa chữa, mở rộng hồ CK7 (dung tích 1,43 triệu m3) tưới cho diện tích 250 ha ở xã Nhị Hà (Ninh Phước, nay thuộc huyện Thuận Nam); năm 1999 xây dựng thêm hồ Ông Kinh (830 ngàn m3) tưới cho diện tích 170 ha ở xã Nhơn Hải (Ninh Hải). Như vậy cho đến năm 2000, tỉnh ta chỉ mới có 4 hồ chứa nước loại nhỏ được xây dựng như đã nêu với tổng dung tích hữu ích 6,31 triệu m3 tưới cho diện tích 720 ha. Nhưng cũng từ đây, nhằm phát triển sản xuất nông nghiệp và từng bước phục vụ phát triển tổng thể kinh tế - xã hội địa phương, hàng loạt hồ chứa nước được xây dựng, đến năm 2011 toàn tỉnh có tổng số 16 hồ chứa vừa và nhỏ với tổng dung tích 146,72 triệu m3.

 

Hệ thống thủy lợi của xã Phước Hữu (Ninh Phước) được xây dựng đồng bộ phục vụ sản xuất nông nghiệp. Ảnh: Văn Miên

Trong giai đoạn 2011-2015, theo Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (NN&PTNT), tỉnh ta tiếp tục hoàn thành đưa vào sử dụng 4 hồ chứa nước, nâng năng lực tưới đạt gần 50% diện tích đất nông nghiệp. Ngày nay, bên cạnh các hệ thống thủy nông Nha Trinh - Lâm Cấm, hệ thống thủy lợi Sông Pha, toàn tỉnh đã có 21 hồ chứa nước phục vụ cho sinh hoạt và nông nghiệp với dung tích theo thiết kế 194,49 triệu m3, trong đó có các hồ lớn như: Sông Sắt (dung tích chứa 69,33 triệu m3), Sông Trâu (31,53 triệu m3), Sông Biêu (23 triệu m3) và Tân Giang (13,39 triệu m3). Ngoài ra còn có khoảng 83 công trình đập dâng lớn, nhỏ, phục vụ tưới cho tổng diện tích trên 18.000 ha. Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi tỉnh đang quản lý và khai thác hệ thống kênh mương dài 855,79 km, bao gồm 702,53 km kênh chính (cấp 1) và 153,26 km kênh cấp 2; trong đó có 580,26 km đã được kiên cố hóa (chiếm 67,8 %) với tổng diện tích tưới cho 3 vụ trong năm là 72.000 ha.

Những công trình thủy lợi mới

Từ những kênh mương và hồ đập, dòng nước đã tưới mát những cánh đồng, nương rẫy, mang lại màu xanh tốt tươi cho cây trái. Tại Thuận Bắc, huyện trọng điểm thường chịu tác hại của hạn hán, từ khi có hệ thống thủy lợi hồ Sông Trâu đã có khoảng 2.500 ha đất canh tác nông nghiệp được phục vụ tưới; năm 2011 hồ chứa nước Bà Râu (dung tích gần 4,5 triệu m3) hoàn thành đã bảo đảm cung cấp nước tưới cho thêm 300 ha đất sản xuất. Cuối năm ngoái, Thuận Bắc có thêm đập dâng hồ Kiền Kiền (dung tích 0,213 triệu m3) tưới cho 100 ha được khởi công xây dựng, hiện đang chuẩn bị xây dựng hồ Lợi Hải (3,26 triệu m3), tưới cho 300 ha, cả 2 hồ đều thuộc công trình Hệ thống hồ chứa nước Kiền Kiền. Ở Ninh Phước, ngoài một số hồ chứa xây trước đó, từ giữa năm 2012 hồ chứa nước Lanh Ra (gần 14 triệu m3) được chính thức đưa vào sử dụng, công trình còn có hệ thống dẫn nước kênh cấp 1 và kênh cấp 2 phục vụ tưới hơn 1.700 ha đất nông nghiệp trên địa bàn xã Phước Vinh, giúp người dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng hiệu quả.

Theo anh Trần Công Xưng, Chủ tịch Công ty TNHH MTV Khai thác công trình thủy lợi tỉnh, hồ Sông Cái thuộc Dự án Hệ thống thủy lợi Tân Mỹ (Bác Ái) với dung tích chứa 220 triệu m3 nước, lớn hơn tổng dung tích của toàn bộ hồ chứa nước cả tỉnh hiện có, được kỳ vọng sẽ đảm bảo liên thông điều phối được nguồn nước dồi dào của hồ về các vùng khô hạn trong tỉnh. Khi hoàn thành đưa vào sử dụng, hệ thống thủy lợi Tân Mỹ sẽ tưới trực tiếp cho diện tích 7.480 ha đất sản xuất nông nghiệp, bổ sung nước cho hệ thống thủy nông Nha Trinh - Lâm Cấm để tưới cho 12.800 ha và tiếp nước 2,5 m3/s cho khu tưới các hồ Cho Mo, Bà Râu, Sông Trâu, Ông Kinh... ngoài ra còn cấp nước (50.000 m3/ngày đêm) cho sinh hoạt, dịch vụ, công nghiệp, chăn nuôi, nuôi trồng thủy sản. Ở Ninh Sơn, hồ Sông Than (dung tích 85 triệu m3 nước) đang thi công, dự kiến năm 2022 hoàn thành và đưa vào sử dụng, được Cơ quan phát triển Pháp (AFD) tài trợ đấu nối liên thông về hồ Lanh Ra, Bàu Zôn, Tà Ranh (Ninh Phước). Bên cạnh đó, tỉnh đang cho chủ trương đầu tư liên thông hồ Tân Giang (13,39 triệu m3) về hồ Sông Biêu, nâng dung tích hồ từ 23,78 triệu m3 lên hơn 35 triệu m3 và đầu tư xây dựng hồ Phước Hà (dung tích hơn 7 triệu m3 nước) để đảm bảo nguồn tưới cho khu vực phía Nam của tỉnh.

Theo đồng chí Đặng Kim Cương, Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, với việc tập trung đầu tư xây dựng các công trình thủy lợi, liên thông hệ thống tưới, tỉnh ta đang tạo động lực thúc đẩy chuyển dịch cơ cấu cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện từng vùng, gắn với quy hoạch xây dựng nông thôn mới. Đặc biệt là thúc đẩy đầu tư phát triển một số vùng sản xuất nông nghiệp theo hướng ứng dụng công nghệ cao. Trải qua chặng đường 29 năm xây dựng và phát triển, thủy lợi đang tiếp tục chức năng thực hiện “xanh hóa” cả những vùng đất ngày nào còn khô hạn, thiếu nước.

Nguồn: Báo điện tử Ninh Thuận

 

Trở về đầu trang
Print: Print this Article Email: Print this Article Share: Share this Article
TIỆN ÍCH
PHẦN MỀM QUẢN LÝ
LIÊN KẾT WEBSITE